جستجو در بانک های اطلاعاتی ذخایر آبزیان کشور

 شاخه‌ مژه‌ داران‌Phylum Ciliophora

‌تمام‌ انگلهاي‌ اين‌ شاخه‌ داراي‌ مژه‌ هستند كه‌ تمام‌ سطح‌ بدنشان‌ يا قسمتي‌ از آن‌ را پوشانيده‌ است. مژه‌داران‌ بر اساس‌ شكل‌ قرار گرفتن‌ مژه‌ تقسيم‌ بندي‌ مي‌شوند . ‌ برخي‌ از آنها در مرحله‌ خاصي‌ از زندگيشان‌ مژه‌ دار هستند. مژه‌ داران‌ در آبهاي‌ شيرين‌ و شور دنيا انتشار يافته‌اند. تعداد زيادي‌ از آنها داراي‌ زندگي‌ آزاد در محيط‌هاي‌ آبي‌ هستند ولي‌ برخي‌ حالت‌ " انگل‌ اختياري Facultative parasite " مهره‌داران‌ و بي‌ مهرگان‌ مي‌باشند. شكل‌ بدن‌ آنها گرد تا بيضوي‌ داراي‌ منفذ دهاني‌ يا " سيتوستوم Cytostom " و گونه‌هاي‌ مختلف‌ اين‌ شاخه‌ داراي‌ نوع هسته هستند؛ هسته جنسی کوچکتر " ميكرونوكلئوس Micronucleus " که نقش مهمی در تولید مثل جنسی دارد و هسته غیر جنسی بزرگتر " ماكرونوكلئو Macronucleus " که مسئو ل فعالیت­های یک سلول در طول حیاط آن است. تولید مثل جنسی میتواند از طریق تقسیم سلول به دو سلول دختر، تقسیم چند تائی درون کیست و یا جوانه زدن صورت گیرد، تولید مثل جنسی نیز از ترکیب دو سلول انجام می­ گیرد. 
ازآبزیان مناطق مختلف ایران، از "شاخه مژه ­داران " تاکنون، اطلاعات مربوط 19 انگل (9 انگل در سطح گونه و10 انگل در سطح جنس) ثبت شده ­­اند.
نوع جستجو
گروه اصلی
زیر گروه
گروه گونه ای
اکوسیستم
جنس "ورتیسلا" بشکل زنگوله بوده که بوسیله ساقه خود را به بسترهای مختلف متصل می کنند. در کمبود مواد غذائی از بستر جدا کرده و در آب شناورشده و بدور خود کیست تشکیل می دهند. در این مژه داران هم تکثیر غیرجنسی (تقسیم دوتائی) و هم تکثیر غیر جنسی انجام می شود. این موجودات بعلت وسعت تغذیه از سایر موجودات تک یاخته و مصرف و تجزیه مواد آلی در فاضلاب شهری و استخرهای پرورش ماهی اهمیت دارند.
گونه های جنس "تتراهایمنا " آزادزی بوده که در آبهای شیرین و استخرهای پرورش ماهی شایع است. این تک یاخته ها برای بقای خود می توانند از "همسفره" به زندگی انگلی و بیماریزا برای ماهیان تبدیل شوند. این مژه دارتخم مرغی تا گلابی شکل بوده و انتهای قدامی آن باریک می شود، در محیط های غنی از مواد غذائی، به طریق غیر جنسی و تقسیم دوتائی تکثیر می شود ولی در مواقع کمبود مواد غذائی، به طریق جنسی تکثیر می شوند.
انگل های "بالانتیدیوم" جزئ مژه¬داران شایع مهره¬داران از ماهی تا انسان بوده و دارای دو مرحله زیستی تروفوزوئیت (trophozoite) وکیست(cyst) است. این انگل¬ها، یک هسته بزرگ سوسیسی شکل و یک هسته کوچک گرد دارند که اغلب بوسیله هسته بزرگ پوشیده می-شود. تروفوزوئیت گلابی شکل بوده که در قسمت قدامی، سیتوستوم (حفره دهانی) وجود دارد، حالت کیست انگل، کوچکتر و گرد بوده و با یک یا دو لایه دارد.
انگل "آپیوزوما" بشکل زنگوله وارونه به پوست و سطح بدن ماهیان متصل می¬شود. در اغلب گونه¬ها، فاقد ساقه و در برخی دارای ساقه کوتاه غیرانقباضی است، دارای یک هسته بزرگ مخروطی شکل بوده که معمولا در نیمه خلفی بدن انگل قرارداشته که اصلی ترین ویژگی طبقه بندی عمومی است.
جنس "ایکتیوفتیریوس"، دارای چند مرحله زیستی بوده و تمام ماهیان آب شیرین را بطور مستقیم آلوده می¬نمایند. در ابتدا "ترونت¬های" مهاجر (theront)، بافت¬های اپی¬تلیال پوست ماهیان را آلوده کرده و پس از تغذیه و رشد به "تروفونت¬" (trophont) تبدیل، و باعث زخم میشوند، وقتیکه به اندازه کافی بزرگ شد در آب رها شده و بدور خود کیست ایجاد و به "تومونت¬" (tomont) تبدیل می¬شود، در داخل کیست، هریک تعدادی "تومیت" (tomit) بوجود آورده که پس از پاره شدن کیست، در آب رها و دوباره تبدیل به "ترونت" (theront) می¬شوند. مدت زمان چرخه حیات در مناسبترین درجه؛ C⸰ 18-20، یک هفته طول می کشد.
شکل بدن بیضوی و پوسته مانند است، قسمت شکمی پهن، قسمت خلفی طاقدار و قسمت قدامی بسمت چپ حالت بیرون زده دارد، سیتوپلاسم خاکستری داراری تعدادی گرانول¬های خاکستری در ابعاد مختلف دارد.
قسمت پشتی _ شکمی انگل پهن تر می¬باشد، قسمت عقب متورم و فاقد مژه¬های راه راه است، مژه های قسمت قدامی بلندتر از قسمت خلفی و در قسمت جانبی نیز فاقد مژه¬های راه¬راه است، داخل بدن دارای دو واکوئل انقباضی و دو هسته می باشد.
انگل¬های "چیلودونه لا" از نظر ریخت¬شناسی، بوسیله تعداد ردیف های مژه شناسائی شده و مانند اغلب مژه داران دارای یک هسته بزرگ و یک هسته کوچک می¬باشند. شکل سیتوستوم (دهان سلولی) و بدن انگل بالغ صاف می¬باشد. این تک یاختگان در درجه اول آزاد¬زی بوده ولی تعدادی از گونه¬های آنان در سطح بدن، آبشش و پوست ماهیان پرورشی آب¬شیرین،ایجاد آلودگی کرده و بطور مستقیم یا غیر مستقیم باعث تلفات می شوند.
12



copyright © 2021 powered by RashinPortal